Ngày 30 Tết là khoảnh khắc thiêng liêng nhất trong năm, khi mỗi gia đình sum vầy, quây quần bên nhau để chuẩn bị cho giờ phút giao thừa. Mâm cơm ngày 30 tết không chỉ dừng lại yếu tố về giá trị ẩm thực mà còn là sự thể hiện cho lòng thành kính với đất trời, tổ tiên cũng như cầu mong về một năm mới an khang, thịnh vượng. Tuỳ theo đặc trưng và văn hoá của mỗi vùng miền, các món ăn cúng 30 tết sẽ có sự thay đổi đôi chút nhưng vẫn có điểm giống nhau.
Các món ăn cúng 30 tết trong mâm cỗ ở miền Bắc
Trong mâm cơm cúng giao thừa của người miền Bắc đề cao tính cân bằng âm dương và tính truyền thống. Vì thế, trong mâm cúng đúng “chuẩn” miền Bắc thường không thiếu các món như sau:
Bánh chưng: món ăn truyền thống mà nhà nào cũng có, đại diện cho đất trời
Gà trống luộc: Món ăn không thể thiếu trong cho ngày 30 tết, với ý nghĩa cho một năm mới thuận lợi.
Dưa hành, củ kiệu muối: là món muối trong ngày tết, ăn kèm với bánh chưng hoặc ăn cùng cơm để gia tăng hương vị cũng như giải ngấy cho các món ăn ngày tết.
Thịt đông, giò thủ, chả (hay giò lụa, giò bò): các món ăn thường bày cúng và được sắp xếp thành các hình sao hoặc để khoanh tròn trong các đĩa đẹp.
Xôi gấc: món xôi với ý nghĩa tỏ sự thành kính với tổ tiên và cũng lời chào đón năm mới.
Rau củ xào thập cẩm: là các loại củ có trong mùa đông như su hào, cà rốt,... Món ăn mang đến cảm giác thanh đạm giữ nhiều món ăn cỗ.
Canh măng: với măng khô được nấu chung với giò heo
Các món ăn cúng 30 tết trong mâm cỗ ở miền Trung
Mâm cơm cúng của người miền Trung lại mang tính linh hoạt để phù hợp với sản vật của mỗi địa phương, nhưng không thì thế mà mất đi sự cầu kỳ trong cách bày cúng. Các món ăn trong dịp giao thừa nhà nào cũng sẽ có một số món nhất định sẽ có:
Bánh Chưng hoặc bánh tét: đây là bánh truyền thống của người Việt, mà gia đình nào cũng sẽ bày lên mâm cúng ngày tết.
Dưa món: rau củ phơi khô và ngâm trong nước mắm, là loại đồ ăn kèm không thể thiếu trong ngày tết,
Cá chiên hoặc chả ram: món ăn mang đặc trưng của vùng miền
Chả bò / giò Huế: có hương vị đậm đà, là món ăn đặc trưng của ẩm thực Huế
Thịt heo ngâm mắm: Đây là món ăn dễ bảo quản và có thể để lâu được.
Canh khổ qua nhồi thịt: với ý nghĩa đã vượt qua gian khổ trong năm cũ, để bước tới một năm mới an lành.
Các món ăn cúng 30 tết trong mâm cỗ ở miền Nam
Mâm cơm của người miền Nam lại cảm giác là sự trù phú mà thiên nhiên ban tặng cho vùng đất này, cũng như phóng khoáng trong cách bố trí mâm cỗ. Món ăn gây thương nhớ trong mỗi độ xuân về:
Bánh tét: với ý nghĩa cho sự sum vầy như của người miền Trung, bánh tét miền Nam cũng có những điểm khác biệt chẳng hạn bánh tét sẽ có thêm màu tím từ lá cẩm.
Thịt kho hột vịt: với ý nghĩa sự viên mãn và sung túc, khi kho thịt người miền Nam sẽ kho bằng nước dừa để tạo vị ngọt tự nhiên cũng giúp thịt có màu đẹp.
Canh khổ qua nhồi thịt: cũng với mong muốn là là bỏ cái khổ, sự buồn bã trong năm cũ để qua năm mới được an lành và hạnh phúc.
Gỏi ngó sen tôm thịt: món ăn thanh mát và chua ngọt thích hợp để giải ngấy
Củ kiệu tôm khô: món ăn kèm giúp điều lại vị khi ăn nhiều món mặn.
Chả giò, chả lụa: để làm tăng thêm sự đầy đủ cho món ăn.
Điểm giống và khác biệt giữa các mâm cơm giữa các miền
Các trong mâm cơm cúng ngày giao thừa của cả 3 miền đều có ý nghĩa là sự cảm tạ trời đất và mời tổ tiên về nhà cùng con cháu đón chào một năm mới. Sau khi nấu xong mâm cúng và khi đến giờ thích hợp, người lớn tuổi của gia đình sẽ đốt đèn, thắp nhang và đọc khấn văn.
Dù có sự khác biệt về món ăn, cách trình bày và phong thái, cả ba miền đều giữ được nét cốt lõi trong văn hóa mâm cúng ngày Tết: lòng thành kính và khát vọng năm mới tốt đẹp. Những món ăn đặc trưng của từng miền dần được giao thoa trong cuộc sống hiện đại, khi nhiều gia đình kết hợp cả bánh chưng, bánh tét hay thêm món thịt kho tàu vào mâm cỗ.
Xem thêm: Tươi từ nguyên liệu đến khi dùng
Các món ăn cúng 30 tết không chỉ là truyền thống mà còn là cách để gắn kết gia đình, duy trì bản sắc văn hóa. Dù ở miền nào, mâm cỗ đều mang ý nghĩa cầu mong một năm mới sung túc, bình an. Giữ gìn và phát huy truyền thống đẹp này là công việc mỗi người Việt cùng nhau thực hiện.
Bên cạnh mâm cơm cúng tết, không thể thiếu những buổi tiệc trong dịp này, vừa chuẩn bị mâm cơm cúng vừa chuẩn bị các món tiệc, là việc không hề dễ dàng. Để giúp bạn có được bàn tiệc nhưng vẫn đảm bảo về hương vị Cicook với combo Tết “Tươi” Tắn và combo Tết Thảnh Thơi trong 1 nốt nhạc.
2 Combo mùa Tết với sẽ làm bạn cực kỳ hài lòng khi có thể làm ra bàn tiệc dành cho 10 người lớn. Với Combo Tết “Tươi” Tắn bạn có thể làm thành 1 nồi lẩu dành cho từ 8 - 10 ăn, trong combo có thêm hộp nước muối chấm đa năng. Đối với combo Tết Thảnh Thơi bạn có thể làm thành 1 bàn tiệc lẩu - nướng đa dạng nguyên liệu.
